Đặc biệt cần quan tâm đến sức khỏe sinh sản của người phụ nữ ở lứa tuổi sinh đẻ vì thiên chức cao quý nhất của người phụ nữ mà tạo hóa ban tặng đó là mang thai và sinh con. Tuy nhiên để làm tốt thiên chức của mình ngoài trách nhiệm thiêng liêng của tình mẫu tử người phụ nữ cần phải có những kiến thức cơ bản về chăm sóc sức khỏe sinh sản cho bản thân mình.
Làm thế nào để sinh cho mình, cho gia đình, cho xã hội một đứa con thông minh khỏe mạnh thì ngay từ khi bắt đầu có thai, đi khám thai là việc làm cần thiết để người mẹ biết được sức khỏe của mẹ có đảm bảo tốt cho sự phát triển của con hay không, biết cách tự chăm sóc bản thân về sức khỏe để có các can thiệp kịp thời khi cần thiết.
Trong quá trình mang thai, phụ nữ có thai nên đi khám thai nhiều lần, tối thiểu phải được khám 03 lần trên 03 kỳ thai nghén. Quan trọng nhất là khám thai trong ba tháng đầu, giai đoạn này có ảnh hưởng quyết định đến cuộc đời đứa trẻ vì là giai đoạn hình thành thai nhi. Thế nhưng không phải bà mẹ nào cũng nhận thức được như vậy nên việc đi đăng ký quản lý thai sớm trong ba tháng đầu là rất ít, hầu như khi có thai được 04 đến 05 tháng thậm chí 06 đến 07 tháng mới đến trạm y tế khám thai và tiêm phòng uốn ván cho mẹ và con. Đây là tình trạng chung của các xã trong huyện Lâm Thao mà trong đó có xã Sơn Dương khiến cán bộ Trạm Y tế xã luôn trăn trở.
Với địa bàn Xã Sơn Dương dân cư sống tập trung, trình độ dân trí đã được nâng cao. Các khu dân cư đều có một cán bộ y tế thôn phụ trách, đó là điều kiện thuận lợi cho Trạm Y tế trong việc thực hiện nhiệm vụ được giao. Để làm tốt công tác chăm sóc sức khỏe sinh sản, phòng chống suy dinh dưỡng trẻ em,ngay từ đầu năm, Trạm Y tế đã chủ động lập kế hoạch, lên danh sách đối tượng phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ, đối tượng nào mới kết hôn, đối tượng nào mới có một con vẫn còn tiếp tục sinh đẻ của từng khu dân cư giao cho y tế thôn phụ trách. Đồng thời lập kế hoạch cụ thể cho hàng tuần, hàng tháng, hàng quý về truyền thông tư vấn và bồi dưỡng kiến thức kỹ năng tư vấn cho y tế thôn. Tổ chức giao ban với y tế thôn, triển khai kế hoạch kiểm tra sức khỏe cho trẻ dưới 02 tuổi và trẻ dưới 05 tuổi bị suy dinh dưỡng 01 tháng 01 lần, tuyên truyền về chăm sóc sức khỏe sinh sản tại hộ gia đình kết hợp điều tra đối tượng phụ nữ có thai, vận động họ đi đăng ký quản lý thai sớm trong ba tháng đầu.
Cụ thể 09 tháng đầu năm 2011, đã viết được 18 bài tuyên truyền và phát trên hệ thống truyền thanh của xã mỗi tuần phát một lần; tổ chức truyền thông tư vấn, thực hành dinh dưỡng cho trẻ dưới 02 tuổi, trẻ dưới 05 tuổi và phụ nữ có thai được 03 buổi tại Trạm Y tế với tổng số 172 lượt người tham gia; kết hợp với Ban dân số kế hoạch hóa gia đình tổ chức khám phụ khoa cho 362 lượt người; đặt vòng tránh thai cho 78 lượt người/93 chỉ tiêu đạt 84%kế hoạch được giao; Bao cao su 89/86 = 103% KH; Thuốc uống TT: 100/92 = 109% KH; Tiêm thuốc tránh thai 6/5 = 120% KH; Phối kết hợp với các ban ngành đoàn thể, khu dân cư để tư vấn truyền thông lồng ghép được 12 buổi cho 620 lượt người nghe về kiến thức chăm sóc SKSS; Tỷ lệ suy dinh dưỡng giảm rõ rệt năm 2011 tỷ lệ suy dinh dưỡng trẻ dưới 05 tuổi là 18,2% giảm 1,0% so với năm 2010; 100% phụ nữ có thai được đẻ tại cơ sở y tế do cán bộ có chuyên môn đỡ, không để sảy ra tai biến gì do sai sót về chuyên môn; Đặc biệt là công tác quản lý thai sớm trong ba tháng đầu thì tăng rõ rệt năm 2011 với 99 phụ nữ có thai thì có 76 phụ nữ được quản lý thai sớm trong ba tháng đầu đạt 76,8% tăng 25,2% so với năm 2010.
Kết quả trên đánh dấu một bước thay đổi về hành vi nhận thức của chị em phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ và cũng là cả một quá trình vận động của đội ngũ làm công tác y tế xã Sơn Dương.
Để duy trì và làm tốt hơn nữa công tác chăm sóc sức khỏe sinh sản nói chung và quản lý thai nghén trong ba tháng đầu nói riêng cho những năm tiếp theo, Trạm Y tế xã Sơn Dương sẽ làm tốt công tác chuyên môn nghiệp vụ, năng lực quản lý, kỹ năng truyền thông, tư vấn. Phối kết hợp chặt chẽ với các ban ngành đoàn thể, đa dạng hóa các loại hình truyền thông có hiệu quả để đưa công tác chăm sóc sức khỏe sinh sản đặc biệt là công tác quản lý thai sớm trong ba tháng đầu của xã Sơn Dương ngày một tốt hơn./.