Tại Việt Nam, với sự quan tâm, chỉ đạo của Quốc hội, Chính phủ, thời gian qua, Bộ Y tế đã phối hợp với các Bộ ngành, các tổ chức chính trị - Xã hội, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố tăng cường nâng cao nhận thức trong cộng đồng về tác hại của việc hút thuốc, xây dựng môi trường không khói thuốc ... Công tác phòng, chống tác hại của thuốc lá (PCTHTL) đạt được nhiều kết quả, đặc biệt là giảm tỷ lệ hút thuốc lá trong giới trẻ. Cụ thể, tỷ lệ sử dụng thuốc lá trong thanh niên độ tuổi 15-24 giảm từ 26% xuống 13%. Ở lứa tuổi học sinh 13-15 tuổi, tỷ lệ hút thuốc lá cũng giảm từ 2,5% năm 2014 xuống 1,9% năm 2022.
Ban Chỉ đạo phòng chống tác hại thuốc lá tỉnh tổ chức truyền thông trực tiếp phòng chống tác hại thuốc lá tại Trường THPT Tam Nông, huyện Tam Nông, tỉnh Phú Thọ
Tại tỉnh Phú Thọ, theo kết quả điều tra năm 2020, tỷ lệ hút thuốc lá ở người trưởng thành giảm xuống còn 17,6% (năm 2017 là 21,4%); độ tuổi trung bình đối tượng bắt đầu hút thuốc là 20,4 tuổi; phân bố tỷ lệ người trưởng thành từ 15 tuổi trở lên, theo tần suất hút thuốc theo nhóm tuổi, tỷ lệ hút thuốc ở nhóm từ 25-44 tuổi là nhiều nhất (chiếm 13,3%) và ít nhất ở nhóm từ 15-24 tuổi (chiếm 6,4%). Người dân tại cộng đồng biết đến Luật Phòng chống tác hại của thuốc lá chiếm 84,1% (năm 2017 là 61,5%). Có 94,1% người trưởng thành cho rằng hút thuốc lá có thể gây ra những bệnh nguy hiểm và có 81,5% người trả lời tin rằng hút thuốc lá có thể gây ra ba bệnh đột quỵ, đau tim và ung thư phổi (năm 2017 là 50,1%). Điều này cho thấy, nhận thức về tác hại của thuốc lá của người dân ngày càng nâng cao. Đồng thời, nghiên cứu cũng cho thấy, tỷ lệ người cố gắng bỏ thuốc trong vòng 12 tháng qua tại tỉnh Phú Thọ năm 2020 là 60,9% (năm 2017 chỉ chiếm 13%).
Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh phối hợp Trường THCS Nông Trang, thành phố Việt Trì tổ chức tuyên truyền phòng chống tác hại của thuốc lá và thuốc lá điện tử cho học sinh
Để đạt được kết quả đó, những năm qua, hoạt động phòng, chống tác hại thuốc lá đã được triển khai rộng khắp trên địa bàn tỉnh. Năm 2015, UBND tỉnh đã quyết định thành lập Ban chỉ đạo phòng, chống tác hại thuốc lá. Các hoạt động PCTHTL của tỉnh tập trung vào 3 mục tiêu: Nâng cao nhận thức của người dân về tác hại của thuốc lá; Xây dựng môi trường không khói thuốc; Tăng cường năng lực cho các cán bộ tham gia hoạt động PCTHTL. Sau 5 năm thực hiện, các hoạt động phòng, chống tác hại thuốc lá đã được triển khai và bước đầu thu được những kết quả khích lệ. Truyền thông về phòng chống tác hại của thuốc lá được thực hiện lồng ghép vào hoạt động của nhiều ngành, nhiều lĩnh vực và các địa phương. Phong trào xây dựng môi trường không khói thuốc lá không ngừng được đẩy mạnh với sự tham gia của 100% cơ sở y tế, 100% trường học các cấp trên địa bàn. Đồng thời, hầu hết các cơ quan, đơn vị đều treo biển cấm hút thuốc, biển cảnh báo xử phạt; phổ biến nội quy không hút thuốc lá trong cơ quan; đưa nội dung phòng, chống tác hại thuốc lá vào kế hoạch hoạt động hàng năm; đưa quy định cấm hút thuốc nơi làm việc vào quy chế nội bộ của cơ quan, đơn vị; đưa tiêu chí không hút thuốc tại nơi làm việc vào tiêu chuẩn thi đua khen thưởng của công chức, viên chức, người lao động. Tỷ lệ cán bộ công chức, viên chức hút thuốc có xu hướng giảm. Một số ngành, đoàn thể, tổ chức chính trị xã hội đã tham gia tích cực và có sự phối hợp liên ngành trong các hoạt động phòng chống tác hại thuốc lá.
Để từng bước giảm tỉ lệ hút thuốc hướng đến hành vi bỏ hút thuốc và không hút thuốc lá trong cộng đồng, các cấp ủy đảng, chính quyền, ban ngành, đoàn thể, tổ chức xã hội có vai trò, trách nhiệm rất lớn trong công tác chỉ đạo, phối hợp triển khai các hoạt động PCTHTL, đảm bảo hoạt động này được triển khai sâu rộng trên địa bàn toàn tỉnh.Tiếp tục đưa nội dung PCTHTL vào kế hoạch hoạt động hàng năm, đưa quy định cấm hút thuốc lá tại nơi làm việc vào Quy chế nội bộ của các cơ quan, đơn vị; đề cao sự gương mẫu của những người đứng đầu mỗi cơ quan đơn vị, những người có uy tín, trách nhiệm trong gia đình và cộng đồng; Các địa phương thực hiện lồng ghép phong trào xây dựng làng văn hóa - sức khỏe với xây dựng cộng đồng dân cư không có người hút thuốc lá, đưa quy định hạn chế việc không hút thuốc lá tại các lễ hội, đám cưới, đám tang vào hương ước, quy ước làng, thôn, bản văn hóa. Tăng cường tổ chức các hoạt động thanh tra, kiểm tra và xử lý nghiêm các hoạt động quảng cáo, kinh doanh các sản phẩm thuốc lá bất hợp pháp bao gồm cả thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng. Tiếp tục đẩy mạnh và tăng cường công tác truyền thông trên các phương tiện truyền thông đại chúng về tác hại của thuốc lá ...
Khói thuốc lá hủy hoại môi trường sống, ảnh hưởng đến sức khỏe con người. Vì lợi ích của bản thân, gia đình và cộng đồng, mọi người hãy từ bỏ thuốc lá như một hành động nhằm hưởng ứng thông điệp Ngày Thế giới không thuốc lá 31/5/2023 và Tuần lễ Quốc gia phòng chống tác hại thuốc lá từ 24-31/5/2023./.
Hồng Hà