Người già là đối tượng có nguy cơ sốc nhiệt mùa nắng nóng
Sốc nhiệt thường xảy ra khi nhiệt độ cơ thể trên 40 độ C, tuy ít phổ biến nhưng rất nghiêm trọng. Theo các chuyên gia cảnh báo, sốc nhiệt do nắng nóng gay gắt có thể gây ra đột quỵ rất nguy hiểm, tỷ lệ tử vong cao, tương đương với đột quỵ do tim hoặc đột quỵ do não.
Đối tượng có nguy cơ sốc nhiệt là người già, cơ thể suy nhược, trẻ em, người có bệnh tim mạch, bệnh thần kinh hay các rối loạn nội tiết do cơ chế điều hòa nhiệt của cơ thể kém. Ở người trẻ, khỏe mạnh với hệ điều hòa nhiệt độ bình thường vẫn có thể gặp sốc nhiệt do phơi nhiễm với nhiệt độ môi trường tăng cao và sự sinh nhiệt lúc tập thể dục, gắng sức.
Người bị sốc nhiệt thường có các biểu hiện như: Sốt cao (39 – 40 độ C); đau đầu, choáng váng; buồn nôn hoặc nôn; nóng bừng mặt; hoa mắt, chóng mặt, mệt mỏi, ngất xỉu... Một số trường hợp không ra mồ hôi, nhưng có trường hợp ra mồ hôi đầm đìa (do sốc nhiệt đến muộn), đôi khi có hiện tượng chuột rút. Những trường hợp bị sốc nhiệt nặng thường sốt rất cao, chóng mặt, ngất xỉu, lú lẫn hoặc nặng hơn là co giật, thở nhanh, khó thở, hôn mê, trụy tim…
Việc sơ cứu ban đầu cho bệnh nhân bị sốc nhiệt là rất quan trọng, quyết định đến hiệu quả điều trị và di chứng sau này. Tùy từng mức độ mà có hướng xử trí thích hợp khác nhau nhưng điều trị sốc nhiệt tập trung vào việc làm mát và đưa nhiệt độ cơ thể về nhiệt độ bình thường để dự phòng hoặc làm giảm các tổn thương não và các cơ quan quan trọng.
Khi gặp trường hợp có biểu hiện của tình trạng sốc nhiệt cần phải nhanh chóng đưa đối tượng tới khu vực có bóng mát, bỏ bớt quần áo và thực hiện các biện pháp chườm mát vào vùng cổ, nách, bẹn, lau người toàn thân bằng nước mát để nhanh chóng hạ thân nhiệt của bệnh nhân. Thậm chí có thể dùng vòi nước mát hay xô nước mát xối lên người, đặt túi chườm đá ở nách, bẹn giúp làm giảm nhiệt độ ở người bị sốc nhiệt do nắng nóng. Đồng thời, gọi xe cấp cứu đưa người bệnh đến cơ sở y tế gần nhất.
Sốc nhiệt cần được cấp cứu kịp thời vì tình trạng sốc nhiệt có thể nhanh chóng gây tổn thương não, tim, thận và cơ. Tổn thương càng nặng nếu điều trị càng muộn, làm tăng nguy cơ các biến chứng nghiêm trọng và tử vong.
Theo BS. Nguyễn Văn Hải - Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Phú Thọ, để phòng tránh tình trạng sốc nhiệt mùa nắng nóng, mỗi người dân cần lưu ý hạn chế đi ra ngoài đường, trời nóng khi không thật cần thiết, nếu bắt buộc phải đi ra đường, ngoài trời nóng thì phải đội mũ, mặc quần áo chống nắng, đeo kính chống nóng; uống nhiều nước, đặc biệt là những người lao động ngoài trời, có thể uống bổ sung nước chanh hoặc nước pha muối loãng, nước pha Oresol, tuy nhiên, không nên uống nhiều nước đá hoặc nước quá lạnh dễ gây viêm họng; không để nhiệt độ điều hòa trong phòng quá thấp, không để gió quạt thổi trực tiếp gần vào người; thực hiện ăn chín, uống chín; bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm; tăng cường dinh dưỡng, ăn thêm hoa quả để bảo đảm đủ vitamin, tăng cường sức đề kháng của cơ thể; những người làm việc trong môi trường nắng nóng phải tự bảo vệ mình, phải tạm dừng nếu điều kiện thời tiết vượt quá sức chịu đựng của cơ thể; đặc biệt, thời điểm 12 – 16 giờ là nhiệt độ cao nhất trong ngày, do vậy không lao động ngoài trời ở khoảng thời gian này. Vì cơ thể không dung nạp được nhiệt độ môi trường, sẽ có nguy cơ xảy ra nhiều biến cố nguy hiểm”./.
Đỗ Hằng